Uzay İstasyonunda Tarihi Deney: Mutlak Sıfıra En Yakın Sıcaklık Rekoru Kırıldı!

Çin’in Tiangong uzay istasyonunda atomlar mutlak sıfırın trilyonda birine soğutularak tarihin en düşük sıcaklık rekoru kırıldı.

Araştırmacılar, yaklaşık 20 bin rubidyum atomunu mutlak sıfırın sadece 9,7 trilyonda biri kadar bir enerji seviyesine indirmeyi başardı. Bu değer, 2021 yılında kırılan 38 pikokelvinlik önceki rekordan dört kat daha düşük.

Bunlar da İlginizi Çekebilir Termodinamiğin en alt sınırına ulaşma yarışı, onlarca yıldır fizik dünyasını şekillendiriyor. Haziran 1995'te ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü ile Colorado Boulder Üniversitesi'nden araştırmacılar, rubidyumu mutlak sıfırın 20 milyarda biri kadar üzerine soğutarak "Bose-Einstein yoğuşması" adı verilen yepyeni bir madde hâli yaratmıştı. Yeterince düşük sıcaklıklarda birden fazla atomun aynı kuantum durumunu paylaşarak tek bir madde dalgasına dönüşmesi, normalde sadece tekil parçacıklarda görülen olayların daha büyük ölçekte incelenmesine olanak tanıyor.

2003 yılında MIT liderliğindeki bir ekip, manyetik tuzak kullanarak sodyumu 450 pikokelvine kadar soğuttu ancak manyetik tuzaklar, atomların "spin" adı verilen özelliğini etkiliyordu. 2021'de ise Almanya'daki Bremen Üniversitesi'nde serbest düşüş kulesi kullanılarak yerçekimi etkisiz hale getirildi ve 38 pikokelvine ulaşıldı.